ĐAU LƯNG

Thứ hai - 14/12/2015 20:03

I ĐẠI CƯƠNG:
  • Đau lưng là sự tự co cơ cạnh sống, giảm khi nghỉ ngơi;cũng có khi đau lưng là triệu chứng của nhiều bệnh khác.
  • Đau lưng có thể chỉ đơn giản là cơn đau cục bộ, đau dữ dội hay âm ỉ, liên tục hay thành từng cơn. Đau phụ thuộc vào nguyên nhân và mức độ co cơ kèm theo.
  • Đau lưng là bệnh thường gặp, nhất là ở người có tuổi (50% người hơn 60 tuổi)
  • Là nhóm bệnh đòi hỏi nhiều chi phí y tế.
II CHẨN ĐOÁN
1. Đau lưng cấp
               - Đau kéo dài không quá 3 tháng, không lan xuống chân.
                - Đa phần đau lưng cấp có những triệu chứng đau cơ học như đau khi vận động, giảm khi nghỉ ngơi.
                - Hơn 85% bệnh nhân lớn tuổi đau lưng cấp có thể hồi phục hoàn toàn.
 
2. Đau lưng mạn
                - Cơn đau kéo dài hơn 3 tháng, sau giai đoạn đau lưng cấp tính BN hoặc khỏi đau hoặc diễn tiến đau lưng mạn tính, khoảng từ 10% đến 50% các trường hợp.
                   + Những yếu tố nguy cơ gây đau lưng: Thừa cân, nữ giới, lớn tuổi, có tiền sử đau lưng, ít cử động cột sống, ít vận động, hút thuốc.
                   + Có từ hai hoặc nhiều yếu tố nguy cơ ở bệnh nhân đau lưng cấp thường dự báo diễn tiến đau lưng mạn.
 
3. Chẩn đoán nguyên nhân
  • Căng cơ và dây chằng.
  • Đau sợi cơ (Fibromyalgia).
  • Thoái hóa khớp xương cùng, loãng xương.
  • Hẹp ống sống.
  • Chấn thương cột sống:Gãy thân sống, trượt đốt sống.
  • Viêm xương cùng cụt.
  • Dị tật bẩm sinh: Gù, vẹo cột sống.
 
4. Chẩn đoán phân biệt
  • Bệnh nội khoa: Sỏi thận, viêm tụy, tràn dịch màng phổi…
  • Bệnh ngoại khoa: Vỡ phình động mạch chủ bụng, u xơ phúc mạc
III. ĐIỀU TRỊ:
 
     * Mục đích điều trị:
              - Điều trị nguyên nhân.
              - Điều trị triệu chứng: Giảm đau, dãn cơ.
              - Duy trì, phục hồi chức năng vận động.
 
   1. Điều trị đau lưng cấp 
             - Hầu hết đau lưng đều lành tính.
             - Giảm đau: Thuốc uống Acetaminophen, NSAIDs (giảm đau gây nghiện không hiệu quả hơn NSAIDs và Acetaminophen nhưng có thể sử dụng trong thời gian ngắn khi chống chỉ định với Acetaminophen hoặc NSAIDs), giảm đau bằng chườm nóng hoặc lạnh, nằm nghỉ ngơi.
                       + Acetaminophen 500mg: uống 1 viên x  2-3 lần/ngày ( không quá 4g/ngày), mỗi liều cách nhau ít nhất 4giờ
                       + NSAIDs: Diclofenac 75mg x 2 lần/ngày(uống hoặc tiêm bắp) hoặc Celecoxib ngày đầu 400mg/ngày, sau đó dùng liều duy nhất 200mg/ngày
(hay 100mg x 2lần/ngày).
  • Thuốc dãn cơ: Cyclobenzaprine, Methocarbamoe, Metaxalone (tránh sử dụng ở người già)
                        + Myonal (Eperisone  hydrochloride) 50mg x 2 lần/ngày (uống).
                        + Coltramyl ( Thiocolchicoside) viên 4mg, uống 2 viên x 2 lần/ngày (chỉ dùng ở người > 15tuổi)
  • Chế độ nghỉ ngơi.
           + Đau ít: Nằm nghỉ 1- 3 ngày.
           + Đau nhiều: Nằm nghỉ 3 – 7 ngày .
  • Vật lý trị liệu, giáo dục bệnh nhân :
 + Áo nẹp thân bằng nhựa: Là một phương tiện bất động tạm thời, khi đã đở đau thì nên bỏ áo nẹp và tiến hành tập luyện.
 + Tia hồng ngoại 15 phút ( vùng đau) 1lần/ ngày
 + Điện xung : Dòng giảm đau 15 phút ( vùng đau) 1lần/ ngày
                        + Kéo tạ khung chậu: Hiệu quả của phương pháp này có giới hạn, không phải lúc nào cũng có kết quả tốt. Đôi khi sau kéo tạ, bệnh nhân lại đau nặng thêm.
 
2. Điều trị đau lưng mạn
               - Giáo dục bệnh nhân, Vật lý trị liệu:
                          + Sóng ngắn: Đặt vào vùng đau 15 phút,1lần/ngày
  + Tia hồng ngoại 15 phút ( vùng đau) 1lần/ ngày
  + Điện xung : Dòng giảm đau 15 phút ( vùng đau) 1lần/ ngày.
  • Điều trị các yếu tố nguy cơ như chống béo phì, vận động cột sống nhẹ nhàng, chống teo cơ, cứng cột sống.
  •  Thuốc giảm đau:  Acetaminophen, NSAIDs.
  •  Gây tê màng cứng, chích steroid vào màng cứng…
3. Điều trị nguyên nhân
              -  Hẹp ống sống, chèn ép rễ thần kinh: Kết hợp lâm sàng, hình ảnh học (MRI), điều trị nội thất bại  => phẩu thuật.
              - Dị tật cột sống: Phát hiện, điều trị sớm các gù, vẹo cốt sống, các dị tật bẩm sinh.
              -  Điều trị các yếu tố nguy cơ, giảm cân nặng, thay đổi điều kiện làm việc, tránh các thói quen xấu.
 
IV. THEO DÕI VÀ TÁI KHÁM
  • Đau lưng cấp:
+ Tái khám mỗi 2 tuần x 2 lần trong tháng đầu tiên, theo dõi đáp ứng điều trị.
+ Tái khám mỗi 4 tuần, nếu triệu chứng không thuyên giảm => chỉ định CT, MRI, EMG kết hợp khám chuyên khoa Thần Kinh.
  • Đau lưng mạn:
+ Điều trị kiểm soát lâu dài.
 

Nguồn tin: Khoa vật lý tri liệu

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Liên Kết Website
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây